برق شهری عموما دارای نوسانات ولتاژ است و این مسئله موجب می‌شود تا تجهیزات برقی دچار خرابی شوند و یا اینکه طول عمرشان کوتاه شود. برای محافظت از تجهیزات الکترونیکی گران قیمت باید از استابلایزر یا همان تثبیت کننده‌های ولتاژ استفاده نمایید. ما در این مقاله می‌خواهیم در مورد انواع استابلایزر و نحوه عملکرد آن توضیح دهیم.

استابلایزر یا تثبیت کننده ولتاژ چیست؟

همانطور که گفتیم استابلایزر ولتاژ، وظیفه ثابت نگه داشتن ولتاژ را دارد. استابلایزر واسط بین منبع برق و تجهیزات الکترونیکی است که موجب می‌شود تا قبل از رسیدن برق به تجهیزات، ولتاژ برق تنظیم شده و به صورت ثابت به تجهیزات برسد.

در نتیجه در صورتی که جریان ورودی بیش از میزان مورد نیاز باشد، استابلایزر اقدام به کاهش ولتاژ برق می‌کند و در صورتی که کمتر از میزان باشد، آن را افزایش می‌دهد. استابلایزر علاوه بر کاهش و افزایش ولتاژ، باعث می‌شود تا ولتاژ ثابت نگه داشته شود و بدون نوسان به تجهیزات شما خواهد رسید.

آشنایی با مزایای اصلی استفاده از انواع استابلایزر

از مهم‌ترین مواردی که لازم است در زمان خرید استابلایزر بدانید:

  1. افزایش میزان طول عمر دستگاه‌های برق از مهم‌ترین وظایف استابلایزرهاست. در این مورد لازم به ذکر است که بدانید، استابلایزرها با استفاده از تکنولوژی به کار رفته در آن‌ها، وظیقه تثبیت جریان برق را دارند و به هم ترتیب جریان برق ورودی به دستگاه برق شما کنترل شده و دستگاه دوام بیشتری خواهد داشت.
  2. محافظت از دستگاه در برابر اتصالات کوتاه برقی
  3. کاهش هزینه برق مصرفی دستگاه‌هایی که در محلی مشخص استفاده می‌کنید.
  4. محافظت از دستگاه‌ها دربرابر افزایش شدید جریان برق ورودی به دستگاه. به طور مثال در زمان وقوع حوادثی همچون رعد و برق دستگاه شما به کمک استابلایزرها با روند مناسبی به کار خود ادامه می‌دهد.

انواع استابلایزر ولتاژ

استابلایزرها انواع مختلفی دارند. تثبیت کننده‌های ولتاژ را می‌توان به دو دسته AC و DC تقسیم کرد. که در ادامه هر کدام از آن‌ها را بیشتر معرفی خواهیم کرد و طرز کار آن را توضیح می‌دهیم. همچنین با بررسی برخی منابع مشاهده می‌کنیم که این دسته بندی را به حالت دیگری برای تثبیت کننده‌ها به نمایش گذاشته اند که در ادامه ۳ دسته بندی دیگر برای استابلایزر ولتاژ نام می‌ببریم.

  1. استابلایزر ولتاژ نوع رله
  2. استابلایزر ولتاژ سروو
  3. استابلایزر ولتاژ ثابت

که ۳ مورد ذکر شده در کنار دو مورد (َACوDC) نام برده می‌شوند.

استابلایزر سروو موتوری

این استابلایزر بیشترین میزان کاربرد را در صنعت دارد. استابلایزر سروو موتوری بسیار دقیق بوده و برای توان‌های مختلف مصرفی قابل استفاده می‌باشد.

استابلایزر استاتیک

استابلایزر استاتیک نیز از دیگر انواع استابلایزر است که برای حفاظت از تجهیزات الکتریکی به کار می‌رود و بسیار دقیق می‌باشد. این نوع استابلایزر سرعت بالایی در واکنش به تغییر ولتاژ دارد و دارای مدل تک فاز یا سه فاز است.

استابلایزر رله ای

این نوع از استابلایزرها برای شرایطی به کار می‌روند که دقت بالای استابلایزر اهمیتی نداشته باشد. این استابلایزر بسیار مقرون به صرفه بوده و ولتاژ را همیشه در حد معینی نگه می‌دارد. در صورتی که تجهیزات شما نیاز به کنترل ولتاژ دقیق نداشته باشند، می‌توانید در هنگام خرید استابلایزر این نوع را در اولویت قرار دهید.

استابلایزر AC چرخش سیم پیچ

این نوع استابلایزر دارای دو سیم پیچ است؛ یکی با سیم پیچ ثابت و دیگری با سیم پیچ متغیر. سیم پیچ متحرک در این استابلایزر ولتاژ را ثابت نگه داشته و سیم پیچ ثانویه تلاش می‌کند تا ولتاژ را کاهش یا افزایش دهد. این چرخش سیم پیچ به نوعی تلاش جهت تنظیم ولتاژ است.

استابلایزر الکترومکانیکی

استابلایزر الکترومکانیکی جهت تنظیم ولتاژ در خطوط توزیع برق AC به کار برده می‌شوند. به این استابلایزرها تثبیت کننده ولتاژ یا مبدل ترانسی هم گفته می‌شود.

استابلایزر DC

این استابلایزرها که به آن‌ها شنت هم گفته می‌شود، از منبع تغذیه با جریان سری استفاده می‌کنند. این نوع از تثبیت کننده‌های ولتاژ، هدایت برق را با ولتاژ مشخصی شروع کرده و حداکثر جریان را جهت ثابت ماندن ولتاژ اعمال می‌نمایند.

استابلایزر خودکار

این استابلایزرها برای سیستم‌های بسیار حساس استفاده می‌شوند. سرعت تنظیم ولتاژ در این استابلایزرها بسیار زیاد است و بدون هیچ قطعی ولتاژ مناسب را به تجهیزات شما ارائه می‌کند.

استابلایزر سروو موتوری

استابلایزر سروو موتوری از یک ترانس حلقوی شکل تشکیل شده است. برخلاف دیگر مدل‌های استابلایزر، این تثبیت کننده ولتاژ برای اصلاح برق به صورت پله پله و یا در اصطلاح حالت رله‌ای، از یک بازو تعبیه شده روی ترانس حلقوی شکل کمک می‌گیرد.

افزایش و در مقابل کاهش جریان بق در سطوح کم و بازه زمانی بسیار کمی توسط این مدل از تثبیت کننده‌ها با دقت بالا قابل اندازه گیری است. پس اگر از دستگاه خاصی استفاده می‌کنید که سلامت آن برای شما بسیار حیاتی است، پیشنهاد می‌کنید به منظور تثبیت جریان ورودی برق به دستگاه مذکور از استابلایزر سروو موتوری استفاده کنید.

نکته: مهم‌ترین موارد مصرف استابلایزر سروو موتوری در مکان‌هایی است که جریان برق شهری ورودی به آن از اندازه نرمال پایین‌تر و یا بالاتر باشند.

نتیجه‌گیری

در این مقاله از رویین سیستم با انواع استابلایزر یا تثبیت‌کننده‌های دستگاه های برق آشنا و مزیت‌های استفاده از هرکدام برای دستگاه‌های برقی را دانستیم. در ادامه با ساز و کار این دستگاه‌ها و قطعات استفاده شده در آن‌ها آشنا شدیم.

منبع